ئینگلتەرا هەمیشە پاڵپشتی توندڕەوانی ئایینی کردووە بۆ ئەوەی بۆ بەرژەوەندییەکانی خۆی بقۆزنەوە.
🔴 جیاوازی نێوان ناسیۆنالیزمی ئێرانی کوروش و فێردۆسی و شیعەی سەفەوی و ناسیۆنالیزمی سۆرانیزمی سەلەفی سوننە چییە؟
لە زۆر حاڵەتدا جیاوازی لە ناو و هێماکاندایە؛ بەڵام لۆژیکی فیکری هەندێک لە ڕەوتی توندڕەو لە هەردوو لایەندا لێکچوونێکی بەرچاوی هەیە.
هەندێک ڕەوتی ناسیۆنالیزمی ئێرانی و هەندێک ڕەوتی ناسیۆنالیزمی سۆرانی سەلەفی، لەبری ئەوەی بەرگری لە فرەچەشنی و ئازادی بکەن، هەوڵدەدەن سترێئۆتایپێکی نۆکەر و کۆیلە و گوێڕایەڵ دروست بکەن.
لە هەندێک گێڕانەوەی توندڕەوانەی ناسیۆنالیزمی ئێراندا، وا دیارە ئێرانیبوون لیستێکی پشکنینی ئیجبارییە: دەبێت فارسی سەنتەر بیت، دەبێت شانازی بە کوروش و فێردۆسیەوە بکەیت، دەبێت گێڕانەوەی فەرمی مێژووی ئێران قبوڵ بکەیت، دەبێت ڕێزی تایبەتت هەبێت بۆ دوانزە ئیمام و عەلی و حوسێن و نابێت هێڵی سووری دیاریکراو ببڕیت. ئەگەر ئەم چەشنە کۆنەپەرستانە قبوڵ نەکەیت، بەم زووانە ڕووبەڕووی ناونانی وەک "جیاخواز"، "دژە ئێران"، یان "بریکاری بیانی" دەبیتەوە.
لە بەرامبەردا لە هەندێک ڕەوتی توندڕەوی ناسیۆنالیزمی سۆرانیدا، وەشانێکی تری ئەم بۆچوونەش بەدی دەکرێت. لێرەشدا هەندێک جار پێشنیار دەکرێت کە کوردێکی ڕاستەقینە دەبێ سوننە بێت، بە شێوەزارێکی سۆرانی-مەکریی قسە بکات، گێڕانەوەی سۆرانی سۆرانی بە شێوەی ئینگلیزیی مێژوو قبوڵ بکات، وێنەیەکی پیرۆزی قازی محەممەد و دوکتور قاسملو و هەندێک لایەنی سیاسی بخاتەڕوو و نابێت ڕەخنە لە هەندێک کەسایەتی و ڕەمزی دیاریکراو بگرێت. ئەگەر کەسێک گۆرانی، هەورامی، زەنگنە، لەکی، زازا، جاف-کەلهار شیعە، یارسان ئێزیدی بێت، یان دیدێکی سیاسی جیاوازی هەبێت، ئەوا ڕووبەڕووی ناونانی وەک "جاش"، "خائین"، یان "بەکرێگیراو" دەبێتەوە.
سەیر لەوەدایە کە هەردوو ڕەوتە سەرباری جیاوازی ئاڵا و دروشم، هەمان ئایدۆلۆژیای لۆژیکی پەیڕەو دەکەن: سەرەتا شوناسێکی فەرمی پێناسە دەکەن، پاشان هەرکەسێک کە لەگەڵ ئەو شوناسە فەرمییەدا نەگونجێت، پرسیاریان لێدەکەن. یەکێک دەڵێ ئێرانییەکی باش دەبێ وا بێت، یەکێکی تریش دەڵێت کوردێکی باش دەبێ وا بێت.
یەکێکیان سیروس و فێردۆسی و گێڕانەوەی ساختەی ئێرانشاهری هێڵی سوورە و ئەوی دیکەیان بە گێڕانەوەی سۆرانی سەلەفی سوننە دروستکراوی بەریتانیا ناودەبات. یەکێکیان ئۆپۆزسیۆن بە جوداخواز ناودەبات، ئەوی تریان ئۆپۆزسیۆن بە خائین و چەقۆکێش ناودەبات. یەکێکیان لە ژێر ئاڵای فارس-سەنتەریدا بەدوای یەکپارچەیی دەگەڕێت، ئەوی دیکەیان هەندێکجار لە ژێر ئاڵای سۆرانی سەلەفی سوننەدا بەدوای یەکپارچەیی دەگەڕێت.
لە ژینگەیەکی وادا نە تاکایەتی گرنگە، نە فرەچەشنی کولتووری، نە مافی ڕەخنەگرتن. هەموو شتێک بە پلەی دڵسۆزی بۆ گێڕانەوەیەکی دیاریکراو دەپێورێت. دەرئەنجامەکەی کۆمەڵگایەکە کە تیایدا لێپرسینەوە تاوانە، ڕەخنە خیانەت و جیاواز بوون گوناهە.
ئەم دوو ڕەوتە بریتین لە فارسی – ئێرانشاری و سۆرانی سەلەفی سوننە دروستکراوی بەریتانیا.
#Îslama_Siyasî #li #Îngilîstanê_hatiye çêkirin.
Îngilîstanê her tim piştgirî daye tundrewên olî da ku ji bo berjewendiyên xwe sûd werbigirin.
🔴 Cûdahiya di navbera neteweperestiya Îranî ya Kîros, Fîrdewsî, Şîeyên Sefewî û neteweperestiya Soranî ya Selefiyên Sunnî de çi ye?
Di gelek rewşan de, cûdahî di nav û sembolan de ye; Lê mantiqa rewşenbîrî ya hin tevgerên tundrew ên li her du aliyan jî dişibin hev.
Hin tevgerên neteweperestiya Îranî û hin tevgerên neteweperestiya Selefiya Soranî, li şûna parastina cihêrengî û azadiyê, hewl didin ku stereotîpek xizmetkar, koleyan û guhdar biafirînin.
Di hin vegotinên radîkal ên neteweperestiya Îranî de, Îranîbûn xuya dike ku navnîşek kontrolê ya mecbûrî ye: divê hûn li ser Farisî-navendî bin, divê hûn bi Kîros û Fîrdewsî serbilind bin, divê hûn vegotina fermî ya dîroka Îranê qebûl bikin, divê hûn rêzek taybetî ji bo diwanzdeh Îmam, Elî û Huseyîn hebe. Ger hûn van stereotîpan qebûl nekin, hûn ê di demek nêzîk de bi etîketên wekî "cudaxwaz", "dij-Îranî", an "ajanê biyanî" re rû bi rû bimînin.
Berevajî vê, guhertoyek din a vê nêrînê di hin tevgerên tundrew ên neteweperestiya Soranî de tê dîtin. Li vir jî, carinan tê pêşniyar kirin ku Kurdekî rastîn divê Sunnî be, bi zaravayê Soranî-Makrî biaxive, vegotina dîrokê ya Soranî-Soranî bi îngilîzî qebûl bike, wêneyek pîroz a Qazî Mihemed, Dr. Qasimloo û hin partiyên siyasî pêşkêş bike. Ger kesek Goranî, Hewramî, Zenganî, Lakî, Zaza, Şîeya Jaf-Kelhar, Yarsan Yezîdî be, an jî nêrînek siyasî ya cûda hebe, ew bi "cash", "xayin" an "kirê" re rû bi rû dimîne.
Bi awayekî ecêb, tevî cûdahiyên di al û dirûşmeyan de, her du tevger jî heman îdeolojiya mantiqî dişopînin: pêşî ew nasnameyek fermî diyar dikin, dûv re ew her kesê ku ne li gorî wê nasnameya fermî ye dipirsin. Yek dibêje ku divê Îraniyek baş wisa be, yek din dibêje ku divê Kurdek baş wisa be.
Yek Kîros û Ferdosî û vegotina sexte ya Îranşehr wekî xêzek sor bi nav dike, ya din jî vegotinek Soranî ya Selefî ya Sunnî ya ji hêla Brîtanî ve hatî çêkirin e. Yek ji muxalefetê cudaxwaz, yê din jî ji muxalefetê xayîn û çete bi nav dike. Yek di bin ala Farisî-navendî de li yekrengiyê digere, ya din carinan di bin ala Soranî ya Selefî ya Sunnî de.
Di hawîrdorek wisa de, ne takekesîtî, ne pirrengiya çandî, ne jî mafê rexneyê girîng e. Her tişt bi pileya dilsoziya bi vegotinek taybetî ve tê pîvandin. Encam civakek e ku tê de hesabpirsîn sûc e, rexne xiyanet e û cudahî guneh e.
Ev her du tevger Farisî-Îranşari û Soranî ya Selefî ya Sunnî ya ji hêla Brîtanî ve hatî çêkirin in.





هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر