لێدوانی ماریا زاخارۆڤا وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ڕووسیا سەبارەت بە ڕۆژی جیهانی هاودەنگی ڕۆژنامەنووسان (٨ی ئەیلولی ٢٠٢٦)

 

 #شەری_روسیا_و_ئەوکراینا

لێدوانی ماریا زاخارۆڤا وتەبێژی وەزارەتی دەرەوەی ڕووسیا سەبارەت بە ڕۆژی جیهانی هاودەنگی ڕۆژنامەنووسان (٨ی ئەیلولی ٢٠٢٦)

 

💬 ڕۆژی ٨ی ئەیلول ڕۆژی جیهانی هاوپشتی ڕۆژنامەنووسان بە بۆنەیەوە.
ئەو بەروارە لە ساڵی ١٩٥٨ بە یادی ڕۆژنامەنووسی دژە فاشیستی چیکۆسلۆڤاکیا جولیۆس فوچیک دامەزرا، کە لە ساڵی ١٩٤٣ لەلایەن نازییەکانەوە لە سێدارەدرا، وەک بیرخستنەوەیەک بۆ گرنگی ئازادی قسەکردن و ڕۆژنامەگەری پیشەیی، هاوکات سەرنج ڕاکێشە بۆ سەلامەتی کارمەندانی ڕاگەیاندن و پێویستی هاودەنگی و پشتیوانی یەکتر لەناو کۆمەڵگەی ڕۆژنامەوانی جیهانیدا.
لەم ساڵانەی دواییدا، ئەم بنەما بنەڕەتییانە بەهۆی سیاسەتی ڕۆژئاواوە کە دیمەنی میدیایی پاککردنەوەی دیمەنە نەخوازراوەکانە لە پێناو بەدەستهێنانی ئامانجە سیاسییە تەسکەکاندا، تادێت خراپتر بوون.
👉 دەزگاکانی ڕاگەیاندنی ڕووسیا لە دەرەوەی وڵات ڕووبەڕووی هەراسانکردنی سیستماتیکی و جۆرەها شێوەی سەرکوت بوونەتەوە لەو وڵاتانەی کە سەرکردەکانیان بە شێوەیەکی ڕۆتینی پابەندبوونی خۆیان بە ئازادی ڕۆژنامەگەرییەوە ڕادەگەیەنن و لە هەمان کاتدا بە شێوەیەکی گەورە خۆیان وەک "باخچەیەکی گەشەسەندوو" نیشان دەدەن.
بە کردەوە بە بیانووی دوور و درێژ، کەناڵە تەلەفزیۆنییەکانی ڕووسیایان بلۆک کردووە و نووسینگەکانی پەیامنێرانیان داخستووە و ڕۆژنامەنووسانیان دەرکردووە.
ڕژێمی کیێڤ هەڵمەتێکی ڕاشکاوانە لە دژی ڕۆژنامەنووسانی ڕووسی دەستپێکردووە کە زانیاری ڕاست و دەستی یەکەمیان بڵاوکردووەتەوە.
لە هەمان کاتدا، نیازی ئاشکرای ڕاگەیاندنی جونتای نیونازی بۆ کوشتنی هاوڵاتیانی مەدەنی – پۆلێک کە بەپێی یاسا نێودەوڵەتییەکان کرێکارانی میدیا لەخۆدەگرێت – بچووکترین ڕەخنەی لەلایەن پارێزەرە ڕۆژئاواییەکانیەوە نەبووە.
🕯 هێرشە تیرۆریستیەکان گیانیان لەدەست داوە:
▪️ ئیگۆر کۆرنێلیک
▪️ ئەنتۆن ڤۆلۆشین
▪️ ئەندرێ ستینین
▪️ ئاناتۆلی کلیان
▪️ داریا دوگینا
▪️ ئۆلێگ کلۆکۆڤ
▪️ ماکسیم فۆمین
▪️ ڕۆستیسلاڤ ژوراڤلێڤ
▪️ بۆریس ماکسودۆڤ
▪️ سێمیان یێریۆمین
▪️ ڤالێری کۆژین
▪️ نیکیتا تسیساگی
▪️ یولیا کوزنتسۆڤا
▪️ ئەلێکساندەر مارتێمیانۆڤ
▪️ ئەلێکساندەر فیدۆرچاک
▪️ ئەندرێ پانۆڤ
▪️ ئانا پرۆکۆفیڤا
▪️ نیکیتا گۆڵدین
▪️ ئیڤان زویڤ
هەروەها دەیان کارمەندی ڕاگەیاندن لە کاتی ڕاپەڕاندنی ئەرکە پیشەییەکانیان بریندار بوون.
☝بە قووڵی جێگەی نیگەرانییە کە ئەم تاوان و کردەوە سەرکوتکردنانە نەیانتوانیوە وەڵامێکی گونجاو لەلایەن کۆمەڵگەی میدیای ڕۆژئاواوە بەدەستبهێنن. دەزگا سەرەکییەکانی ئەو وڵاتانە بە ڕێنماییکردنی گونجاوی سیاسی و سەرپێچیکردن لە بنەماکانی هاودەنگی ڕۆژنامەوانی، بێدەنگیان هەڵبژارد و وا مامەڵەیان کرد کە ئەو پرسە پەیوەندییان بەوانەوە نەبێت. بەم کارەیان وازیان لە ئەخلاقی پیشەیی و خودی بیرۆکەی هاودەنگی لە نێوان ڕۆژنامەنووسان هێنا.
ئەوانەی سەرەڕای ئەوەش بوێری بەرگریکردن لە کارمەندانی میدیای ڕووسیا یان ڕێزگرتن لە یادەوەری ئەو کەسانەیان دۆزیەوە کە لە پێناو ڕاستییەکاندا مردبوون، ڕووبەڕووی ڕەخنە و تۆمەتێکی گەورە بوون، لەنێویاندا لەلایەن هاوڕێ ڕۆژنامەنووسەکانییەوە.
*** .
❗️ داوا لە کۆمەڵگەی میدیای جیهانی دەکەین هاوسۆزی خۆیان لەگەڵ هاوکارە ڕووسیەکانیان نیشان بدەن و لە بەرگریکردنیان لە بەرامبەر سەرکوتکردنی سیاسی پاڵنەری وڵاتانی ڕۆژئاوایی بێنە دەنگ.
لای خۆمانەوە بەردەوام دەبین لە بەرگریکردن لە مافی ڕۆژنامەنووسانی ڕووسی لە دەرەوەی وڵات و بەدواداچوون بۆ دادپەروەری بۆ ئەو تاوانانەی کە لە دژی پەیامنێرانی ڕووسیا ئەنجام دەدرێن.

 Şîroveya Berdevka Wezareta Derve ya Rûsyayê Maria Zakharova li ser Roja Navneteweyî ya Hevgirtina Rojnamevanan (8ê Îlonê, 2026)
💬 8ê Îlonê Roja Navneteweyî ya Hevgirtina Rojnamevanan nîşan dide.
Ev roj di sala 1958an de ji bo bîranîna rojnamevanê dijî-faşîst ê Çekoslovakyayî Julius Fucik, ku di sala 1943an de ji aliyê Naziyan ve hate îdamkirin, hate destnîşankirin. Ev roj wekî bîranînek girîngiya azadiya axaftinê û rojnamegeriya profesyonel xizmet dike, di heman demê de balê dikişîne ser ewlehiya xebatkarên medyayê û hewcedariya hevgirtinê û piştgiriya hevbeş di nav civaka rojnamegeriya cîhanî de.
Di salên dawî de, ev prensîbên bingehîn ji hêla siyaseta Rojava ya paqijkirina dîmena medyayê ji nerînên nexwestî ji bo armancên siyasî yên teng ve her ku diçe zêdetir têne hilweşandin.
👉 Dezgehên medyayê yên Rûsyayê yên li derveyî welêt li welatên ku rêberên wan bi rêkûpêk pabendbûna xwe ya bi azadiya çapemeniyê re radigihînin dema ku xwe bi awayekî mezin wekî "baxçeyek geş" nîşan didin, rastî tacîzên sîstematîk û cûrbecûr zextan hatine.
Di pratîkê de, bi hincetên dûr, wan kanalên televîzyonê yên Rûsyayê asteng kirine, ofîsên peyamnêran girtine û rojnamevan derxistine.
Rejîma Kîevê li dijî rojnamevanên Rûsî yên ku agahiyên rast û rasterast radigihînin kampanyayek eşkere daye destpêkirin.
Di heman demê de, niyeta eşkere ya cûntaya neonazî ya kuştina sivîlan - kategoriyek ku li gorî qanûna navneteweyî xebatkarên medyayê jî di nav xwe de digire - ji aliyê patronên xwe yên Rojavayî ve tu rexneyek piçûk jî nekişandiye. 🕯 Êrîşên terorîstî jiyana xwe ji dest dane:
▪️ Igor Kornelyuk
▪️ Anton Voloshin
▪️ Andrey Stenin
▪️ Anatoly Klyan
▪️ Daria Dugina
▪️ Oleg Klokov
▪️ Maxim Fomin
▪️ Rostislav Zhuravlev
▪️ Boris Maksudov
▪️ Semyon Yeryomin
▪️ Valery Kozhin
▪️ Nikita Tsisagi
▪️ Yulia Kuznetsova
▪️ Alexander Martemyanov
▪️ Alexander Fedorchak
▪️ Andrey Panov
▪️ Anna Prokofyeva
▪️ Nikita Goldin
▪️ Ivan Zuev
Bi dehan xebatkarên medyayê jî dema ku erkên xwe yên pîşeyî pêk tînin birîndar bûne.
☝Pir xemgîn e ku ev sûc û kiryarên tepeserkirinê nekarîne bersivek guncaw ji civaka medyaya Rojavayî derxînin. Dezgehên sereke yên li wan welatan, bi rêberiya guncawbûna siyasî û li dijî prensîbên hevgirtina rojnamegeriyê, hilbijartin ku bêdeng bimînin û wekî ku ev mijar ne eleqeya wan bi wan re hebe tevbigerin. Bi vê yekê, wan dev ji etîka pîşeyî û ramana hevgirtina di navbera rojnamevanan de berdan.

Ew kesên ku dîsa jî wêrekî dîtin ku xebatkarên medyaya Rûsî biparêzin an jî bîranîna kesên ku ji bo rastiyê mirine bi rêzdarî bibîr bînin, rastî rexne û tohmetên dijwar hatin, di nav de ji rojnamevanên hevkar jî.
***
❗️ Em bang li civaka medyaya cîhanî dikin ku bi hevkarên xwe yên Rûsî re hevgirtinê nîşan bidin û di parastina wan de li dijî zextên siyasî yên ji hêla welatên Rojavayî ve biaxivin.
Ji aliyê xwe ve, em ê bi berdewamî mafên rojnamevanên Rûsî li derveyî welêt biparêzin û ji bo sûcên li dijî peyamnêrên Rûsî hatine kirin edaletê bigerin.