نیشانە نیگەرانکەرەکانی نوێ لە تۆڕی ئینتەرنێت و پەیوەندییەکانی ئێران

 #ئیران_بووتە_زیندانیکی_گەورە_بو_گەلانی_ئیران 

نیشانە نیگەرانکەرەکانی نوێ لە تۆڕی ئینتەرنێت و پەیوەندییەکانی ئێران

 

زیاتر لە دوو هەفتە دوای پچڕانی بەربڵاوی ئینتەرنێتی نێودەوڵەتی لە ئێران، ڕاپۆرتەکانی ناوخۆی وڵات و داتا تەکنیکییەکان ئاماژە بەوە دەکەن کە تۆڕەکە چووەتە قۆناغێکی ناجێگیرەوە. لە 13ی ئازارەوە، جگە لە بەردەوامی سنووردارکردنی ئینتەرنێتی جیهانی، هەندێک دەستگەیشتنە تایبەتەکان کە بە "سیمکارتی سپی" ناسراون، سنووردارکراون، هەروەها پچڕان لە ژمارەیەک خزمەتگوزاری و سیستەمی ناوخۆییدا ڕاپۆرتکراون.

هەروەها نیشانەکانی دۆخێکی نائاسایی لە ئاستی ژێرخانەکاندا هەیە. ڕاپۆرتەکانی کۆمەڵگەی تەکنیکی ئاماژە بە داواکاریی بەربڵاوی پاشەکەوتکردن لە هەندێک لە ئۆپەراتۆرەکان و ناوەندەکانی داتا دەکەن و داتاکانی هاتوچۆی ئینتەرنێتیش نیشان دەدەن کە ترافیک لە هەندێک لە ئۆپەراتۆرە گەورەکان لە ١٤ی ئازارەوە بە شێوەیەکی بەرچاو کەمیکردووە، ئەمەش شێوازێکە کە لە کاتی پچڕانی بەربڵاوی پێشووی ئینتەرنێت لە ئێراندا بەدی کراوە.

بەگوێرەی زانیارییەکان، هێزە ئەمنییەکان لە چەند ڕۆژی ڕابردوودا توانیویانە شوێنی هەندێک مۆدێمی ئینتەرنێتی مانگی دەستکردی ستارلینک بدۆزنەوە بە کەرەستەی تەکنیکی بۆ بەدواداچوونی سیگناڵەکان. دەوترێت لە ئەنجامی ئەو ئۆپەراسیۆنانەدا دەیان کەس لە شارە جیاوازەکاندا بە تۆمەتی بەکارهێنانی ئەم ئامێرە دەستگیرکراون.

ئەم پێشهاتانە لە کاتێکدا ڕوودەدەن کە پچڕانی سیستەمی بانکی و سنوورداربوونی دەستڕاگەیشتن بە پارەی کاشیش باسکراوە و زۆرێک لە هاوڵاتیان ڕوویان لە بازاڕی نافەرمی فلتەر شکێن کردووە بۆ پەیوەندیکردن لەگەڵیان لە دەرەوەی وڵات. ئەم نیشانانە نیگەرانییەکانیان لە ئەگەری دووبارەبوونەوەی پچڕانی بەربڵاوی ئینتەرنێت لە ئێران زیاتر کردووە

. Nîşanên nû yên nîgeran di tora înternet û telekomunîkasyonê ya Îranê de

Zêdetirî du hefte piştî qutbûna berfireh a înternetê ya navneteweyî li Îranê, raporên ji hundirê welêt û daneyên teknîkî nîşan didin ku tor ketiye qonaxek nearam. Ji 13ê Adarê ve, ji bilî sînordarkirinên berdewam ên li ser gihîştina înternetê ya gerdûnî, hin gihîştinên taybetî yên ku wekî "kartên SIM-ê yên spî" têne zanîn jî hatine sînordarkirin, û di hejmarek xizmet û pergalên navxweyî de astengî hatine ragihandin.

Di asta binesaziyê de jî nîşanên rewşek neasayî hene. Raportên ji civaka teknîkî daxwazên paşvekişandinê yên berfireh li hin operator û navendên daneyan nîşan didin, û daneyên trafîka înternetê jî nîşan didin ku ji 14ê Adarê vir ve trafîk li hin operatorên sereke bi awayekî berbiçav kêm bûye, şêwazek ku di qutbûnên berfireh ên înternetê yên berê de li Îranê hatiye dîtin.

Li gorî raporan, hêzên ewlehiyê di rojên dawî de bi karanîna alavên teknîkî ji bo şopandina sînyalan karîne hin modemên înternetê yên satelîtê yên Starlink bibînin. Tê gotin ku bi dehan kes li bajarên cûda bi tohmeta karanîna vê alavê di encama van operasyonan de hatine girtin.

Ev pêşketin di demekê de diqewimin ku astengiyên di pergalên bankan de û gihîştina sînorkirî ya pereyan jî hatine ragihandin, û gelek welatiyan ji bo ragihandinê berê xwe dane bazara nefermî ya şikênerên fîlteran. Van nîşanan fikarên li ser îhtîmala dubarebûna qutbûna înternetê ya berfireh li Îranê zêde kirine.