Subscribe:

Ads 468x60px

۱۳۹۱ مرداد ۱, یکشنبه

ئەگەر لەشفرۆشیی نەكەم چی بكەم"نانم نیە پارەم نیە چۆۆن ژیان بەکەم ئەگر لەشی خۆم نەفرۆشم ؟

ئەگەر لەشفرۆشیی نەكەم چی بكەم"نانم نیە پارەم نیە چۆۆن ژیان بەکەم ئەگر لەشی خۆم نەفرۆشم ؟



/////////////////

قەڵا بەڕەمزی پێکەوەژیانی پێکهاتەو ئاینە جیاوازەکان دادەنرێت و گەواهیدەری مێژووی هاوبەشی ئەو پێکهاتانەیە کە لەشارەکەدا ژیاون

جولەكەی كەركوك رۆیشتن‌و یادگارییەكانیان بەجێهێشت

قەڵا بەڕەمزی پێکەوەژیانی پێکهاتەو ئاینە جیاوازەکان دادەنرێت و گەواهیدەری مێژووی هاوبەشی ئەو پێکهاتانەیە کە لەشارەکەدا ژیاون
دایكی ئارتان ژنێكی بەتەمەنی كەركوكییە‌و تەمەنی منداڵیی لەگەڵ جولەكەكاندا بەسەربردووەو چەند كچە هاوڕێیەكی جولەكەی هەبووە، تەنیا یادگاری كە بەوانەوە دەیبەستێتەوە “ئەوكاتانەبووە كە بەچاوی گریانەوە ماڵئاواییمان لەیەككرد‌ووە”.
دایكی ئارتان وتی”دواجار بەچاوی گریانەوە لەسەر گۆڕی پێغەمبەرانیان ماڵئاوایی كۆتایمان لەهاوڕێ جولەكەكانمان كرد”.
هاوكات دەڵێت هیچ جولەكەیەك لەناو قەڵاو دەوروبەرییدا نەماوەو ئاماژە بەوەش دەكات كە بەشداریكردووە لە “لەجەژنی (كیبور)دا كە گرنگترین جەژنی جولەكەكانە”.
جولەكەی كەركوك بەدەرنەبوون لەپرۆسەی راگواستنی تەواوی جولەكەكانی تری عیراق لەنیوەی سەدەی پێشوودا, بەڵام تائێستا یادگارییەكان ماوەتەوەو جێگای خۆیان كردووەتەوە لەناخی ئەوانەی كە چەند ساڵە تیایدا دەژین.
لەساڵی 1974دا، جولەكەكان %2,6 دانیشتووانی عیراقیان پێكدەهێنا، لەكاتێكدا ئەو رێژەیە لەساڵی 1951دادەبەزێت بۆ %0,1.
جولەكەكان لەقەڵای بەناوبانگی كەركوك نیشتەجێبوون‌و دواتر لەگەڵ زیادبوونیاندا لە دەوروبەری ئەو قەڵایەشدا ژیاون تا لەساڵانی پەنجاكانی سەدەی ڕابردودا بەتەواوی كەركوكیان بەجێهێشت.
قەڵای كەركوك گۆڕی سێ لەپێغەمبەرانی جولەكە لەخۆ دەگرێت ئەوانیش (دانیاڵ, حەنین‌و عوزێر)ن، دواتریش گۆڕەكانیان دەبنە جێگەیەك كە گەشتیاران ڕوویان تێدەكەن، ئێستاش گەڕەكی پریادی كە دەكەوێتە نزیك بازاڕی گەورەی كەركوك بە”گەڕەكی جولەكەكان” ناسراوە.
سەرچاوە مێژوییەكان ئاماژە بەوەدەدەن بەغداد، بەسرە، موسڵ‌و كەركوك لەو شارانەن كە جولەكە تیایاندا ژیاون. جولەكەكان هاوشێوەی دانیشتوانی تری ووڵات بەشداریانكردووە لە بنیادنانی عیراقدا، یەكەم وەزیری دارایی حكومەتی عیراق لەساڵی 1921دا جولەكەیەك بووە بەناوی حسقیل ساسون.
خانووە کۆنەکانی قەڵا موسڵمان و جولەکەو مەسیحی تێدا ژیاوە
خانووە کۆنەکانی قەڵا موسڵمان و جولەکەو مەسیحی تێدا ژیاوە
نەجات حسێن ئەندامی ئەنجومەنی پارێزگای كەركوك بە(كەركوك ناو)ی راگەیاند: “كەركوك ئێستا جولەكەی تیادا نییەو شارەكەیان بەجێهێشتووە، دوای ئەوەی كە قەڵایان وەك شوێنی نیشتەجێ‌ بوونیان دیاریكردبوو”.
هاوكات وتیشی”ژمارەی جولەكەكان زۆر كەمبوون، بەڵام نازانم ژمارەیان چەند بوو”.
لەسەرەتای ساڵانی چلەكانی سەدەی رابردوودا، جولەكەكانی عیراق رووبەرووی پەلاماری تاڵانكردنی ماڵ‌و موڵكیان بوونەتەوە كەبە “فەرهود” ناسراوە. دواتر لە ساڵی1948، بەپێی چەند سەرچاوەیەكی مێژوویی، لەدوای دامەزراندنی دەوڵەتی ئیسرائیل حكومەتی عیراق فشاری خستەسەر جولەكەكان‌و سەرەتا رێگەی كۆچكردنی لێگرتن، دواتر بەمەرجی لێسەندنەوەی رەگەزنامەی عیراقیی رێیان پێدرا وڵات جێبهێڵن.
لەساڵی 1948دا، زوربەی جولەكەكان دوای پرۆسەیەك كەناودەبرا بە “عەزرەو نەحمیە” عێراقیان بەجێهێشت، تا كار گەیشتە ئەوەی دەرگای كۆچكردنیان لێداخراو تەنیا 15 هەزار لەكۆی 135هەزار جولەكە لەعیراقدا مانەوە.
دوای كودەتای حیزبی بەعس‌و گرتنە دەستی دەسەڵات،  جارێكی تر  كۆتوبەندو فشار خرایەوە سەر جولەكان. لەساڵی 1969دا، چەند بازرگانێكی جولەكە بەبیانوی سیخوڕیكردن بۆ ئیسرائیل لەسێدارەدران، ئەوەش بووە هۆی خێراتركردنی هەڵمەتی كۆچكردنی ئەو جولەكانەی تا ئەو كاتە مابونەوە بەتایبەت لەسەرەتای ساڵانی حەفتاكاندا.
سەردار جەباریی مامۆستای وانەی مێژوو بە (كەركوك ناو) راگەیاند: “ژمارەی جولەكەكان لەكەركوكدا هێندەی ژمارەی جولەكەكانی بەغداد نەبووەو زوربەیان لە قەڵا‌و ناوچەی (چەرداغڵو) نیشتەجێبوون تا لەساڵانی پەنجاكاندا كەركویان بەجێهێشت‌و ئێستا هیچ شتێكیان “جگە لە یادگارییەكانیان” لێرە بەجێنەماوە .
سەردار وتی” كەركوك جوانتر دەبوو ئەگەر جولەكەش تیادا بمایەتەوە بۆ ئەوەی بەهەموو پێكهاتەو ئاینەكانیانەوە ببێتە شاری  برایەتی”.
عەبدوڵا سەباح ـ كەركوك ناو

هیچ نظری موجود نیست:

پست کردن نظر